Author: Oidk2

Hoera

Posted on by Oidk2

Hoe vier je een verjaardag in tijden van corona? Bezorg je beste vriend(in), je broer of zus, je (groot)ouders of jezelf een onvergetelijke verjaardag!

Ontwerp (en maak) speciaal voor de jarige een super persoonlijk en uniek taartje. Ontwerp je mee? Natuurlijk ook super leuk om te doen als we weer corona-vrij zijn!

  • Download hier de ontwerpactiviteit voor kinderen van 3-7 jaar
  • Download hier de ontwerpactiviteit voor kinderen van 8-15 jaar

   

Waarom krijg je een verjaardagstaart als je jarig bent? 
Daarvoor moeten we terug naar Duitsland aan het eind van de 18e eeuw. Hoewel verjaardagen al eerder gevierd werden op de wereld, zijn ze daar rond die tijd verjaardagen speciaal voor kinderen gaan vieren. Mét een verjaardagstaart en kaarsjes. Een kaarsje voor elk jaar dat je leefde én eentje extra als symbool voor de hoop dat je nog zeker een jaar langer zou leven.

75 kaarsjes én eentje extra
Ontwerpen in de klas (5 kaarsjes én eentje extra) heeft voor deze ontwerpactiviteit samengewerkt met Kinderopvang 2Samen (maar liefst 75 kaarsjes én eentje extra). Samen willen we kinderen stimuleren om te verzinnen, maken, proberen en ontdekken. En ze zo de kans geven om zich te ontwikkelen tot creatieve denkers en probleemoplossers. De ontwerpactiviteit is geïnspireerd op het prentenboek Wie blaast alle wortels uit? van Elle van Lieshout en Erik van Os, dat 2Samen speciaal ter ere van haar 75-jarige verjaardag heeft getrakteerd.

     

Unieke samenwerking
Pedagogisch medewerkers van 2Samen leren via workshops van Ontwerpen in de klas hoe ze creativiteit en probleemoplossend denken bij kinderen kunnen stimuleren. Samen ontwikkelen de pedagogisch medewerkers en ontwerpexperts van Ontwerpen in de klas verschillende mooie ontwerpactiviteiten, die meteen bij 2Samen in te zetten zijn. Zoals eerder dit jaar deze ontwerpactiviteit bij prentenboek van het jaar 2020 Moppereend. Ook heel passend in deze tijd van corona, waarin iedereen zich weleens even mopperig voelt. Kinderen ontwerpen iets waar je blij van wordt als je je mopperig voelt.  

Ontwerp je met ons mee?
Doe nu ook thuis met ons mee! Als je kinderen op weg helpt, dan is het onze ervaring dat ze een flinke tijd zelfstandig en enthousiast aan de slag gaan.

Deel je verjaardagstaart via #ontwerpenindeklas
Volg ons op Instagram, Facebook of LinkedIn om regelmatig nieuwe tips te ontvangen!

#ontwerpenvoorcorona

Posted on by Oidk2

Alle scholen zijn gesloten vanwege het coronavirus. Kinderen zien hun klasgenoten, vrienden, opa en oma even veel minder of niet meer. Dat is vervelend.

Laat kinderen zelf meedenken en een oplossing hiervoor ontwerpen. Dat kan heel goed thuis. Zo ontwikkelen ze hun creativiteit en probleemoplossen denken. En het is ook nog eens heel leuk!

Stel kinderen de volgende ontwerpvraag: Hoe kun je op afstand iets gezelligs doen met je vrienden / met opa en oma? Of gebruik een alternatieve ontwerpvraag (zie tips #3, #4 en #5).

Laat kinderen zoveel mogelijk ideeën bedenken. Ze kunnen de ideeën vertellen, tekenen of maken van knutsel- en kosteloos materiaal. Hoe meer oplossingen je verzint, hoe meer kans dat er een hele goede, originele oplossing tussen zit.

Daag kinderen vervolgens uit om te kijken of ze hun beste idee echt kunnen maken of uitproberen!

TIP #1 Deze inspiratiekaarten helpen jonge kinderen om veel verschillende én originele ideeën te verzinnen. Print ze uit en knip ze los. Laat kinderen een kaart pakken als ze inspiratie nodig hebben. Oudere kinderen? Gebruik dan deze inspiratiekaarten.

Juf Jarah legt het in het onderstaande filmpje helemaal uit:

TIP #2 Je kunt ideeën maken van allerlei knutsel- en kosteloos materiaal. Denk aan (papieren) bordjes en bekers, lege verpakkingen, ijslollystokjes, satéprikkers, ballonnen, paperclips, elastieken, rietjes, touw, enzovoort. Als je schilderstape in huis hebt, gebruik dat dan in plaats van plakband. Dat werkt als een tierelier!

ALTERNATIEVE ONTWERPVRAGEN
TIP #3 Wat zou jij normaal samen met je vrienden of klasgenoten doen? Bedenk een aantal voorbeelden. Kies één voorbeeld uit en vul dit in bij de puntjes. Hoe kun je op afstand ………… met je vrienden / met opa en oma?

TIP #4 Buiten is ons gevraagd om zoveel mogelijk 1,5 meter afstand te houden tot anderen. Hoe kun je samen buitenspelen én 1,5 meter afstand houden?

TIP #5 Je hebt geen gym meer. Je sport is gestopt. Hoe kun je zorgen dat je voldoende blijft bewegen?

EXTRA TIP: LEZEN & ONTWERPEN VOOR 3-7 JARIGEN
TIP #6 Lees het boek ‘Rikki heeft een plan’ van Guido van Genechten voor. Nadat Rikki op pad is geweest om een verrassing voor mama te halen, staat de ladder aan de verkeerde kant van de muur. Help jij Rikki naar de  andere kant van de muur? Ontwerp je mee met Rikki?

TIP #7 Lees het boek ‘Boer Boris’ en de maaier van Ted van Lieshout en Philip Hopman voor. Het is lente en de kleine eendjes steken met mama eend de weg over. Daar komt buurman aan in zijn tractor… Help jij de kleine eendjes veilig naar de overkant? Ontwerp je mee met Boer Boris?

EXTRA TIP: VERZINNEN & MAKEN VOOR 8-15 JARIGEN
TIP #8 Het coronavirus maakt ook dat je wat minder op bezoek kunt bij je opa en oma. Natuurlijk kun je wel op andere manieren contact houden: bel  ze gezellig op en schrijf eens een brief. Heb jij nog een super fitte oma of opa? Misschien wel! Toch ken je vast wel oude mensen die niet meer zo lenig zijn. Hun spieren zijn slapper, hun botten breekbaarder. En dan valt er iets op de grond… Hoe kun je iets makkelijk van de grond oppakken? Ontwerp je mee?

Deel je ideeën met ons! Mail naar info@ontwerpenindeklas.nl of deel via #ontwerpenvoorcorona

Observatievragen

Posted on by Oidk2

9 tips voor het stellen van goede observatievragen

TIP #1 Hoe werkt je idee? Een simpele vraag als deze is eigenlijk al voldoende. Kinderen staan vaak te springen om over hun ideeën te vertellen. Vraag goed door. Hoe werkt dit onderdeel? Wat gebeurt er als je dit doet? Alleen al het praten over een idee inspireert kinderen om verder te blijven ontwerpen.

VRAGEN OM KINDEREN OP GANG TE HELPEN
TIP #2 Hoe is het daar opgelost? Vraag naar eigen ervaringen. Welke soortgelijke problemen ken je? Hoe is het daar opgelost? Bij deze ontwerpactiviteit bij het boek Haas en mol verzinnen kinderen ideeën, waardoor Haas veilig naar de overkant van de snelweg kan. Wil jijzelf weleens naar de overkant van iets (sloot, regenplas, muur, straat, treinspoor, zee, …)? Hoe los jij dat op?

TIP #3 Hoe zou … het oplossen? Vul mensen, dieren, sprookjes- en stripfiguren in op de stippen. Deze inspiratievragen helpen kinderen om bijzondere ideeën te verzinnen. Hoe zou een kikker het probleem oplossen? Hoe zou een brandweer het oplossen? Hoe zou een superheld het oplossen? Gebruik onze kant-en-klare inspiratiekaarten.

      

TIP #4 Hoe kun je met dit materiaal een idee verzinnen? Stimuleer kinderen om materiaal te pakken dat hen aanspreekt. Vraag ze om daar een idee mee te verzinnen. Soms is gewoon beginnen fijn voor een kind, dan wordt het vanzelf wat.

VRAGEN DIE KINDEREN STIMULEREN OM TE BLIJVEN ONTWERPEN
TIP #5 Hoe kun je nog meer …? Vraag door om kinderen te stimuleren meerdere oplossingen te verzinnen. Bij deze ontwerpactiviteit verzinnen kinderen ideeën om zwerfafval op te ruimen én schone handen te houden. Hoe kun je nog meer iets oppakken? Hoe kun je nog meer schone handen houden? Hoe kun je nog meer iets aan elkaar maken? Hoe kun je nog meer iets versterken?

TIP #6 Hoe kun je je idee verbeteren? Hoe kan het hoger, verder, sneller, sterker? Hoe kan het stiller, slimmer, goedkoper, met minder materiaal? Kan je er nog meer handige dingen mee?

TIP #7 Kun je je idee uitproberen? Wat zie je gebeuren? Is dat wat je verwacht had? Hoe zou je dat op een andere manier kunnen doen? 

      

TIP #8 Wat werkt (nog) niet? Mislukt? Hoera! Dingen die niet werken zijn ook een compliment waard, want de kinderen hebben ontdekt hoe het niet werkt. Daar kun je juist goed van leren! Hoe kun je dat verbeteren? Hoe kun je dat oplossen?

TIP #9 Wat vindt … nog meer fijn? Leef je in en vul op de stippen in wie het probleem heeft. Voor wie ben je ideeën aan het verzinnen en wat vindt diegene belangrijk? Wat vindt diegene nog meer fijn? Hoe kun je dat aan je idee toevoegen?

BONUSTIP Geen vragen maar observaties. Vertel iets dat je opmerkt en laat het dan stilvallen. Kijk een kind eventueel verwachtingsvol aan. Tien tegen één dat kinderen spontaan uitleg geven of vertellen waar ze nog niet tevreden over zijn.

Ontwerpen vergroot leesmotivatie

Posted on by Oidk2

Hoe kun je zorgen dat kinderen plezier krijgen in lezen? Kinderen staan vaak te springen om iemand te mogen helpen en problemen op te lossen. Boeken zijn bij uitstek geschikt om kinderen hiervoor de gelegenheid te geven.

Neem prentenboek van het jaar 2020 Moppereend door Joyce Dunbar & Petr Horáček: Moppereend is hartstikke chagrijnig en maakt zelfs andere dieren mopperig met zijn gemopper. Hoe kunnen we Moppereend helpen om minder mopperig te worden? Ontwerp in deze les iets waar je blij van wordt als je je mopperig voelt.

Door zich in te leven en door de hoofdpersoon te helpen, voelen kinderen zich meer betrokken en groeit hun plezier in lezen. Het aardige is dat lezen en ontwerpen elkaar versterken. Door te lezen ontwikkel je je creativiteit en probleemoplossend vermogen. Ook kun je meer te weten komen over andermans gevoelens en gedachten, en dat is belangrijk voor de ontwikkeling van empathie. Tegelijk blijkt uit onderzoek dat ontwerpen een positief effect heeft op de taalvaardigheid van kinderen. Lezen en ontwerpen ontwikkelen je denken – op élke leeftijd. 

Lees verder over ontwerpen en leesplezier in het magazine van boekhandel Paagman

Belang van testen

Posted on by Oidk2

Als je leerlingen laat ervaren dat testen je idee alleen maar beter maakt, ontstaan er meer doordachte en beter werkende prototypes.

Als leerlingen aan het brainstormen zijn en fantastische ideeën bedenken, merk ik dat ze bij het maken van een prototype het belang van testen vaak vergeten. Zelf vind ik het daarom prettig als de eerste les van het jaar een les is waarbij de leerlingen zo snel mogelijk mogen beginnen met maken en testen. 

De les ‘Observatorium’ is zo’n les waar ze direct met materialen aan de slag gaan en de fase van brainstormen (op papier) wordt overgeslagen. Ik benadruk in deze les dan ook vooral dat er veel uitgeprobeerd moet worden. Ik zorg daarbij voor meerdere testplekken in de klas.

De rest van het jaar, als we wel een brainstorm-werkvorm hebben gedaan en we daarna aan het maken van een prototype beginnen, refereer ik naar deze eerste les. Weten jullie nog: wat was het belang van testen? Waar kwam je achter terwijl je bezig was? Kan je idee nog veranderen terwijl je aan het testen bent? Is dat erg?

Omdat ze het nut van testen ervaren hebben, merk ik dat ze dat ook meer gaan doen in de andere lessen. Ze bedenken daarbij zelf vaak een testsituatie. Ook merk ik dat het belang van ‘mooi’ wat naar de achtergrond verdwijnt en het belang van ‘wat cool dat het werkt’ naar voren komt.

Anna Meijs, talentklas groep 6/7/8

Sinterklaas

Posted on by Oidk2

Ben jij – net als wij – op zoek naar een W&T sinterklaasactiviteit? Probeer dan de les Kleine pakjes. Laat je hier inspireren door onze suggesties voor een introductie van deze les.

Introductie groep 1 t/m 4
Het mooist zou zijn als Piet het probleem zelf komt introduceren. Zorg voor een zak vol grote pakjes, ingepakt in sintpapier. Doe er één klein pakje in. Zorg dat dit pakje herkenbaar is (gouden ster, sticker). Schud de zak even, dan komt het kleine pakje onderin.

Laat de leerlingen zoeken naar het kleine pakje. Kunnen ze het direct vinden? Laat de leerlingen pakjes uit de zak te halen en op tafel/in de kring leggen. Je kunt daarbij in groep 1/2 de groottes van de pakjes bespreken: groot/klein en groter/kleiner (kerndoel 23).

Hoeveel pakjes moeten uit de zak worden gehaald om het kleine pakje te vinden? Doe het proefje met de duplo en lego. Waarom komen de kleine blokjes onderin? Laat Piet het probleem vertellen: Vorig jaar was het bijna niet gelukt om alle pakjes op tijd te bezorgen, omdat Piet bij elk dak weer in zijn zak moest zoeken naar de kleine pakjes. Hij moest elke keer weer alle grote pakjes uit de zak halen en ze weer terug stoppen. Kunnen wij Sint en Piet helpen? 

Geen Piet? Schrijf een brief van Piet, waarin hij om hulp vraagt bij het zoeken naar het kleine pakje. Stop in het kleine pakje een briefje met daarop de ontwerpvraag: Ontwerp iets waardoor Piet makkelijk bij de kleine pakjes kan. Je kunt ook prentenboeken over Sint en Piet gebruiken bij de introductie.

Introductie groep 5 t/m 8
Ken je dat? Dat je met de lego aan het bouwen bent en dat ene kleine stukje nodig hebt. Je blijft maar graaien en uiteindelijk kieper je de hele bak maar om, om ‘m te pakken te kunnen krijgen. Doe het proefje met de duplo en lego. Waarom komen de kleine blokjes onderin?

Laat de leerlingen nog andere voorbeelden bedenken van kleine voorwerpen die naar de bodem verdwijnen tussen de grote voorwerpen. Denk bijvoorbeeld aan je pak cruesli dat bijna op is, zodat je alleen nog maar gruis in je yoghurt gooit.

Omdat het sinterklaastijd is, helpen we Piet die dit probleem ook heeft: alle kleine pakjes in de zak zitten altijd onderin. Dit is de ontwerpvraag van vandaag: Ontwerp iets waardoor Piet makkelijk bij de kleine pakjes kan. Je kunt er ook voor kiezen om de leerlingen oplossingen voor hun eigen problemen te laten bedenken.

Anna Meijs, leerkracht groep 6-7-8
Jarah de Weerdt, leerkracht groep 1-2

Ouders samen met de school

Posted on by Oidk2

Op 11 september was de aftrap van de campagne Samen zijn wij school. In Den Haag werd duidelijk; onderwijs raakt onze hele samenleving. Door allemaal in positieve zin bij te dragen, werken we aan een goede toekomst voor alle kinderen in Nederland.

Montessorischool Valkenbos was gevraagd om ‘Samen in de klas’ als goed voorbeeld vanuit de praktijk te presenteren. Samen in de klas stimuleert structurele samenwerking tussen school en ouders. Eppo Bruins, Lodewijk Asscher en andere Kamerleden onderschreven de oproep en kwamen met interesse kijken bij de leerlingen van Valkenbos. De leerlingen lieten de Kamerleden in een voorbeeldles ervaren hoe een reumapatiënt met beperkingen te maken krijgt.

Leerkracht Eveline Roos en ouder/arts Kathleen van den Brink vertellen aan de Kamerleden over hun ervaringen met het geven van deze ‘Samen in de klas’ les op school. “Zo’n inhoudelijke samenwerking komt de band met ouders ten goede. Wederzijds ontstaat waardering voor elkaars bevlogenheid.”, aldus Roos.

Samen zijn wij school wil dat zoveel mogelijk scholen en ouders het initiatief gaan steunen en hun mooie voorbeelden delen om de samenwerking tussen school en ouders te verbeteren.

Onderschrijf ook de oproep: www.samenzijnwijschool.nl
Geef eens een les samen met een ouder: www.samenindeklas.nl

Vriendschap

Posted on by Oidk2

Ontdek deze les om in te zetten op momenten dat je leerlingen vrienden willen maken.

Als groep 8 naar de brugklas gaat, als een leerling gaat verhuizen of zoals nu actueel bij ons op school: als leerlingen in een nieuwe (gecombineerde) klas komen. Dan willen veel leerlingen nieuwe vrienden maken. Wij hebben ouders uitgenodigd om de les Vrienden maken samen met ons te geven: zij vertellen over hun bijzondere vriendschappen.

De leerlingen maken iets dat helpt om nieuwe vrienden te maken. Het is boeiend om te zien hoe de soort oplossingen verandert met de leeftijd van de leerlingen. Kleuters zetten vooral zichzelf centraal. Ze laten iets van zichzelf zien om vrienden aan te trekken. “Dit is een schieter waar je ergens op kan schieten. Dan vindt iemand dat gewoon cool. Dan komt iemand naar me toe”, vertelt Leon (groep 1).

Oudere leerlingen zetten de ander centraal. Ze geven aan wat ze zoeken in een vriend. “Ik vind een kabelbaan superleuk. Doe je mee?”, vertelt Omar (groep 5).

Jarah de Weerdt, Montessori-leerkracht

Meer Kinderboekenweek? Bekijk hier voor groep 1 t/m 4 de les ‘Hoe kun je samen spelen als je anders bent?’ en voor groep 5 t/m 8 de les ‘Hoe kun je groepjes maken waar iedereen blij mee is?’.

Inspiratiekaarten inzetten

Posted on by Oidk2

In mijn klas (groep 1-2) staat het kosmische thema ‘Zomer – zee en strand’ centraal. Een mooi thema met al dat prachtige weer! Samen met vader Pelle Matla heb ik de ontwerples Schoon water gegeven.

Ouders zitten vol expertise, kennis, enthousiasme en passie

Pelle is journalist en heeft veel expertise op het gebied van duurzaamheid. De les gaat over plastic afval in water. Iets dat je bij ons in Den Haag regelmatig ziet op het strand en bij sloten in de buurt. De kinderen luisteren vol interesse naar de introductie door de ouder. Kinderen zien de ouder als expert en merken dat die meer weet over het onderwerp dan de leerkracht. Daardoor blijft het ook beter hangen bij de kinderen. Ik vind het mooi om ouders op deze inhoudelijke manier te betrekken. Ouders kunnen zo gepassioneerd en enthousiast vertellen over hun expertise.

Echte problemen uit de praktijk die je kunt helpen oplossen

We starten de les in de kring rond de watertafel, waarin ik plastic afval heb gelegd. Pelle gaat in gesprek met de kinderen en laat ze afbeeldingen zien van dieren met plastic in de buik. Dat maakt veel indruk. De ontwerpvraag van de les: Hoe kunnen we zorgen voor schoon water? De kinderen willen graag meedenken over oplossingen. Eerste ideeën borrelen al snel op. Om nog meer verschillende ideeën te krijgen zetten we inspiratiekaarten in; kaarten met een tekening erop van bijvoorbeeld een olifant of een draak. Kinderen vragen zich nu af: Hoe zou een olifant dit oplossen? Hoe zou een draak het doen? Door de inspiratiekaarten te gebruiken stappen de kinderen uit hun eigen belevingswereld. Ze blijven niet hangen in hun eigen bekende ideeën. Ze denken alle kanten op en verzinnen meer originele ideeën.

Kinderen willen vaak nog verder ontwerpen

Na het verzinnen gaan we de ideeën maken. De prototypes testen we uit bij de watertafel. Proberen is voor kleuters heel belangrijk: ze gaan van het startniveau ‘ik bedenk iets’ naar het niveau van ‘werkt het ook?’. Door te maken en proberen zien de kinderen wat niet werkt en krijgen ze nieuwe ideeën. Ook de jongste kleuters komen met originele ideeën, omdat de les dicht bij hun creativiteit zit en bij hun natuurlijke drang om iets te maken.

Ik vind het mooi om te zien dat Pelle veel kinderen aandacht geeft en vragen stelt. Hij neemt het niet over van de kinderen, maar laat ze nadenken waarom ze iets gedaan hebben. Hij stelt vragen om ze verder te helpen. Je merkt goed dat hij daarbij zijn kennis en ervaring gebruikt. Na een uurtje sluiten we de les af. Een aantal kinderen presenteren hun oplossing en Pelle sluit af door te vertellen wat voor bijzondere ideeën hij gezien heeft. Wie weet helpen onze oplossingen het plastic probleem oplossen! Ik merk dat kinderen bij deze lessen vaak verder willen ontwerpen. Ik geef daar deze keer ruimte voor door een ontwerphoek in te richten.

Jarah de Weerdt, Montessori-leerkracht groep 1/2

Leren van wat niet werkt

Posted on by Oidk2

Eén van de kinderen heeft met haar vader op het strand gekeken wat daar allemaal voor plastic afval ligt en heeft dit meegenomen naar de klas. Tjonge wat veel zeg!

Als dit allemaal de zee in drijft, hoe krijg je dat er dan weer uit? Tijdens het schoolthema duurzaamheid hebben we de les Schoon water bij de Madelieven (1/2) uitgevoerd. De vader vertelt enthousiast over de foto’s op het smartboard. Als jongen op het strand en nu met zijn eigen dochter van vijf.

Interesse voor plastic soep

In de kring praten we uitgebreid over de plastic soep in de oceaan. Hoe komt dat daar? Waarom is dat zo gevaarlijk? Gaan de vissen en dieren in de zee daar écht van dood? De kleuters snappen heel goed dat daar een oplossing voor bedacht moet worden.

Hoe ruim je plastic op?

In twee groepen zijn we uiteen gegaan: iedere groep begint met brainstormen met behulp van de inspiratiekaarten. Wat zou een olifant voor oplossing bedenken? En een brandweerman? Of een toverfee? Als alle ideeën verzameld zijn, gaan we aan de slag: knutselen met kosteloos materiaal en dan in het teiltje met water proberen of het werkt. Oh, een eierdoos werkt niet zo goed als je die in het water stopt! Kijk met deze slang (rietje) zuig je het plastic zo naar boven.

Ontwerpen bij kleuters

De kinderen zijn heel enthousiast en werken hard. Tja en als het niet meteen werkt, dan heb je ook veel geleerd!  Dat hoort bij ontwerpen jongens; kijken of het werkt en als dat niet zo is, bedenk je weer een nieuwe oplossing. Wij kijken met plezier terug op deze les van Samen in de klas. Omdat je de les met een ouder geeft, heb je direct een hele andere betrokkenheid in je groep. Daarnaast natuurlijk ook een paar handen extra om iedereen goed te kunnen begeleiden. Een aanrader!

Malika Verbeek, leerkracht groep 1/2